Cerrahi Maskelerin Koruma Etkinlikleri Hakkında Bilgi Notları
0

Covid-19 salgını ile birlikte tüm dünyada bir anda gündeme oturan maske kullanımının başta sağlık sektörü olmak üzere pek çok sektörde üretim, hizmet, lojistik vb iş sahalarında kullanımları yapılmaktadır.

Bu süreçte en fazla tanınan ve bütçe olarak da vatandaşların en kolay satın alabileceği tek kullanımlık cerrahi maskeler hakkında bilgiler vermek istiyoruz size bu yazımızda.

Cerrahi bir maske takarsanız herhangi bir virüsün solunum yollarınıza girmesini engelleyebileceğinizi öngörüyorsunuz, bu bilim insanları ve halk sağlığı uzmanlarınca da öneriliyor ancak bu konuda bilinmesi gereken doğruları yaptığımız takdirde ilgili korunma tam olarak mümkündür.

Grip sezonu, genellikle sonbahar döneminde başlayan ancak özellikle de Aralık ve Mart aylarını kapsayan bir döneme denk gelir. Salgınları da göz önüne aldığımızda kendimizi korumanın yollarını bulmamız, hem kendi sağlığımız hem de genel olarak toplum sağlığı açısından önem arz ediyor.
Grip virüsü, temel olarak, öksürme, hapşırma veya konuşma sırasında enfekte insanların ağızlarından ve burunlarından saçılan gözle görülemeyecek kadar küçük damlacıklar vasıtasıyla yayılır. Bu damlacıklar, yaklaşık 2 metreye kadar yayılabilirler.

Ameliyat maskeleri ilk olarak 1800’lerin sonunda bir ameliyathanede tanıtıldı ve genellikle de iki kat gazlı bezden yapılarak kullanılmıştı. Maskelerin halkın dikkatini çekip kullanıma girmesi ise, ilk kez 1918’deki İspanyol gribi salgını (20 ila 50 milyon insanı öldüren salgın) sırasında görüldü.

Maskenin sizi viral efenksiyonlardan korumasının önemli bir etkisi, elinizle ağzınıza ve burnunuza direkt temasınızı engellemesinde gizli. Çünkü virüs sadece hava yoluyla değil asıl temasla daha riskli bir şekilde bulaşıyor. Hava yoluyla bulaşmaya yönelik minimum 100 cm olarak açıklanan mesafenin yanı sıra maske kullanımı da (özellikle kapalı mekanlarda) bilim insanlarınca önerilmektedir. Damlacıkları teneffüs etmenin yanı sıra üzerinde virüs bulunan herhangi bir şeye dokunmanız ve ellerinizi solunum yollarınıza veya gözünüze değdirmeniz bir şekilde virüsü bulaştırabiliyor. Örneğin, toplu taşıma araçlarındaki el kol desteği sağlanan kolçaklara dokunduğunuzu ve elinizi, ağzınıza burnunuza değdirdiğinizi düşünün. İnsanlar, gün içerisinde çoğunlukla farkında dahi olmadan çok kez yüzlerine dokunurlar. American Journal of Infection Control‘de 2015 yılında yayımlanan bir araştırma, insanların bir saat içerisinde ortalama 23 kez yüzlerine dokunduklarını ileri sürüyor. Maske bu yönden sizi koruyabilir.

Ancak, bu planda zayıf bir nokta var, elinizi sadece ağız ve burnunuza değil elinizle gözünüze dokunarak da bir virüse yakalanabilirsiniz. Yani, elinizle ağız/burun/göz temasını durdurmanız, toplu mekanlarda, hastane, market, eczane vb yerlerde, tüm taşıma araçlarında sosyal mesafe kuralına dikkat edip yanı sıra maske takmanız ve düzenli olarak da maskeyi değiştirmeniz gerekiyor.

Asıl önemli olan elleri düzenli ve doğru şekilde sabunla yıkamak

Maskenizi takmadan önce ve  takıp kullanım sonrası doğru şekilde çıkarıp çöp torbasına koyduktan sonra mutlaka eller en az 20 saniye, doğru metodla ve sabun vb bir temizleyici ile yıkanmalı ve durulanmalıdır.

Ülkemizde Covid-19 ile birlikte kolonya başta olmak üzere çeşitli alkol içeren temizleyiciler de çokça kullanılıyor ve belirli bir düzeyin üzerinde alkol bileşeni var ise bu temizleyiciler de etkili ancak hem cilde vereceği zarar hem de sabun ve diğer temizleyiciler kadar etkin olamama riskinden dolayı önerilen bol sabunlu suyla ve doğru metotla ellerimizi ve yüzümüzü yıkamamızdır. Yıkama olanağı olmayan ortamlarda da kolonya ve diğer alkol içeren hijyenik jeller aynı işi görmektedir.

Ameliyat maskesiyle dolaşmanın Covid-19  virüsünü engellediğine dair %100 garanti sunan delillere henüz sahip değiliz. Salgın tüm dünyada bilim ve sağlık çalışanlarını seferber etmiş durumda. Make kullanımı doğru uygulandığı sürece elbette ki faydalı. Ama virüslerden kendinizi korumanın en etkin yolu, düzenli olarak ellerinizi yıkamanız ve ağız-burun-göz ayırt etmeksizin yüzünüze dokunmaktan sakınmanız olacak kuşkusuz.  

Sağlıklı günler diliyoruz,

Metin ÇELEBİ

Yorum Yapın

E-posta adresiniz paylaşılmaz...

Destek